ویتامین E چیست؟ چه فوایدی دارد و در چه مواد غذایی وجود دارد؟

ویتامین E چیست؟ 

ویتامین E یک ریزمغذی ضروری برای سلامتی می باشد که در گروه ویتامین‌ های محلول در چربی واقع شده است. علاوه بر این، این ویتامین به ‌عنوان یک آنتی ‌اکسیدان نیز معروف می باشد؛ آنتی ‌اکسیدان‌ ها فواید خیلی زیادی برای سلامتی دارا می باشند که در قسمت های بعد به آن‌ ها اشاره خواهیم نمود.

بهترین منابع

از عالی ترین منابع غذایی که فواید ویتامین ای (E) را برای شما خواهد داشت می شود به روغن آفتاب گردان، تخمۀ آفتاب گردان، بادام، فندق، آووکادو، مانگو، اسفناج و غذاهای غنی ‌شده با این ویتامین مثل سریال‌ های صبحانه اشاره نمود.

علاوه بر منابع غذایی، مکمل‌ های این ویتامین نیز قادر خواهند بود برای رفع کمبود آن  مورد استفاده قرار بگیرند. این مکمل ‌ها اصولا در دوزهای گوناگون به دو صورت قرص و کپسول در داروخانه‌ ها در دسترس می باشند که از متداول ترین آن‌ ها می شود به قرص ویتامین ای ۴۰۰ اشاره نمود.

با توجه ‌به اینکه اصولا در قیاس با دیگر ویتامین‌ ها خیلی کمتر به ویتامین ای پرداخته شده است، این سؤال که ویتامین ای برای چه مواردی مفید می باشد برای خیلی از افراد جای سوال دارد. همان گونه که گفتیم، ویتامین E فواید بسیاری برای سلامتی دارا می باشد. استفاده از بعضی خواص این ویتامین فقط به وسیله منابع غذایی ممکن می باشد؛ ولی، جهت دستیابی به دیگر فواید این ویتامین فرقی میان مصرف منابع غذایی و قرص یا کپسول ویتامین E وجود نخواهد داشت. ازجمله فواید ویتامین ای برای سلامتی این موارد می باشد:

ویتامین E چیست؟ چه فوایدی دارد و در چه مواد غذایی وجود دارد؟

مراقبت از سلول‌ ها

یکی از مهم ترین فواید ویتامین ای این می باشد که به علت فواید آنتی ‌اکسیدانی قادر خواهد بود از سلول‌ ها در مقابل آسیب ناشی از مواد شیمیایی مضر که اصولا در اثر سوخت ‌و ساز درون ‌سلولی، آلودگی ، مصرف سیگار و اشعه ماوراءبنفش ایجاد می گردد محافظت نماید.

رادیکال‌ های آزاد احتمال دارد ریسک مبتلا شدن به بیماری ‌های قلبی و سرطان را زیاد کنند. البته در صورتی که تصمیم داشته باشید که از ویتامین ای برای استفاده از فواید آنتی ‌اکسیدانی آن استفاده نمایید مکمل این ویتامین قادر نخواهد بود کمک خیلی زیادی به شما کند و شما باید به سراغ منابع غذایی دارای این ویتامین بروید.

تقویت نمودن سیستم ایمنی

از دیگر خواص ویتامین E می شود به تاثیر آن در تقویت نمودن سیستم ایمنی در مقابل باکتری‌ ها و ویروس‌ ها اشاره نمود. این ویتامین با گشاد نمودن عروق خونی موجب ممانعت از بیش تر شدن فشارخون و ایجاد لخته خون می گردد. علاوه بر این ‌ها، عادی بودن سطح ویتامین ای (E) خون امکان دارد تا مقداری جلوی تاثیرات کلسترول اضافی در بدن را نیز بگیرد.

ترمیم پوست

به‌ علت فواید آنتی ‌اکسیدانی، استفاده از روغن یا ماسک دارای ویتامین E قادر خواهد بود بافت آسیب ‌دیدۀ پوست را  درمان نماید. ویتامین ای در ساخت کلاژن و بهبود بافت پوست نیز تاثیر زیادی خواهد داشت و ویتامین E برای خانم ها یکی از پر کاربرد ترین ویتامین ‌ها می باشد.

بعضی از محصولات آرایشی و پوستی نیز از فواید ویتامین E جهت چاق ‌کردن صورت خبر داده اند که شواهد محکمی جهت پشتیبانی از این ادعا در دسترس نمی باشد.

کمبود ویتامین E

کمبود این ویتامین خیلی کم در افراد سالم رخ خواهد داد؛ ولی، قادر خواهد بود موجب آسیب به اعصاب و عضلات گردد. این آسیب احتمال دارد به بی ‌حسی دست‌ و پا، مشکل در کنترل حرکات ، ضعف در عضلات، ضعیف شدن سیستم ایمنی و ضعف بینایی منتج گردد.

ویتامین E چیست؟ چه فوایدی دارد و در چه مواد غذایی وجود دارد؟

چند دفعه در روز قرص ویتامین E  مصرف شود؟

فرم طبیعی ویتامین ای از نوع ساختنی آن اثرگذار تر و مفید ‌تر می باشد و بهتر است که احتیاج روزانۀ شخص تا جای امکان از منابع طبیعی فراهم گردد. مقدار نیاز روزانۀ اشخاص بالغ به ویتامین ای در حدود ۱۵ میلی‌ گرم در روز معادل ٫۷ ۲۲ واحد بین‌المللی (IU) می باشد؛ دوز ماهیانه این میزان حدود یک ‌و نیم عدد قرص ویتامین ای ۴۰۰ برابر می باشد.

پس، در صورتی که کمبود این ویتامین را دارید و تصمیم دارید مقدار این ویتامین را در بدنتان بالا ببرید احتمالاً مصرف نصفی از یک قرص ویتامین ای ۴۰۰ IU در ماه برای شما کافی می باشد. البته پزشکتان قادر خواهد بود دوز دقیق را طبق شرایط سلامت و تغذیه‌ برای شما تجویز نماید.

اینکه قرص ویتامین E را چند روز یکبار مصرف نماییم به شرایط و هدف مصرف بستگی خواهد داشت. در شرایط ویژه ای امکان دارد احتیاج به مصرف دوزهای بیش تر این ویتامین باشد و نیاز باشد یک روز درمیان یا هر دو روز یک دفعه یک قرص 400 واحدی از این ویتامین را استفاده نمایید. باید دقت داشته باشید که، استفاده از دوزهای بالای این ویتامین قادر خواهد بود باعث مسمومیت و ایجاد مشکلات خیلی زیادی برای سلامت شما گردد.

منابع ویتامین e

ویتامین ای به شکل طبیعی در هشت فرم شیمیایی موجود می باشد که در میان آن ‌ها «آلفا-توکوفرول» تنها فرمی می باشد که قادر است احتیاجات انسان را برآورده نماید. اساسی ترین مواد غذایی دارای این  ویتامین ای عبارتن از:

  •     دانه‌ آفتابگردان
  •     روغن زیتون
  •     بادام
  •     فندق
  •     بادام ‌زمینی
  •     انبه
  •     آووکادو
  •     کلم بروکلی
  •     اسفناج
  •     کیوی
  •     گوجه ‌فرنگی

 

مقدار نیاز بدن به ویتامین  E

میزان ویتامینی که باید در طی روز دریافت نمایید، به سن تان بستگی خواهد داشت:

  •     شیرخواران الی ۶ ماهگی: ۴ میلی ‌گرم
  •     شیرخواران ۷ الی ۱۲ ماهه: ۵ میلی ‌گرم
  •     کودکان ۱ الی ۳ سال: ۶ میلی‌ گرم
  •     کودکان ۴ الی ۸ ساله: ۷ میلی ‌گرم
  •     کودکان ۹ الی ۱۳ ساله: ۱۱ میلی ‌گرم
  •     نوجوانان و بزرگسالان: ۱۵ میلی ‌گرم
  •    خانم های   باردار: ۱۵ میلی ‌گرم
  •     خانم های شیرده: ۱۹ میلی  ‌گرم

نشانه های کمبود ویتامین E

سطوح پایین ویتامین ای باعث بروز این مشکلات خواهد شد:

ضعف عضلانی: ویتامین ای برای سیستم عصبی مرکزی خیلی لازم می باشد. این ماده یکی از آنتی اکسیدان‌ های اساسی بدن می باشد که کمبود آن باعث استرس اکسیداتیو و درنتیجه ضعف عضلانی خواهد شد.

مشکل در هماهنگی و تعادل بدن و در راه رفتن: آسیب در نورون‌ ها (سلول‌ های عصبی) به دلیل کمبود این ماده‌ مغذی توانایی آن‌  ها در انتقال سیگنال ‌ها را دچار اختلال خواهد کرد.

بی ‌حسی و سوزن سوزن شدن: آسیب  به فیبرهای عصبی از انتقال درست سیگنال ‌ها توسط اعصاب ممانعت خواهد کرد و موجب بروز این حس های ناخوشایند خواهد شد که به آن نوروپاتی محیطی گفته می شود.

ضعیف شدن بینایی: کمبود ویتامین ای قادر خواهد بود گیرنده‌ های نور در شبکیه و دیگر سلول‌ های چشم را ضعیف نماید و به تدریج موجب از دست دادن بینایی گردد.

مشکلات سیستم ایمنی: برخی تحقیقات ثابت کرده اند که کمبود ویتامین E قادر خواهد بود سلول ‌های ایمنی شوند. سالمندان بیش از دیگران در معرض مبتلا شدن به این مشکل هستند.

ضعف عضلانی و ضعف در هماهنگی جزء نشانه های عصبی به حساب می آیند و نشان خواهد داد که سیستم عصبی مرکزی و محیطی  دچار آسیب شده است. سیستم عصبی مرکزی میان مغز و نخاع رابطه ایجاد خواهد کرد، در حالی که سیستم محیطی شبکه ‌ای از اعصاب می باشد که بیرون از مغز و نخاع واقع شده است و پیام‌ ها را به تمام بدن انتقال خواهد داد.

ویتامین E چیست؟ چه فوایدی دارد و در چه مواد غذایی وجود دارد؟

دلیل کمبود ویتامین E

اصلی ترین عواملی که موجب کمبود این ویتامین خواهد شد، عبارتند از:

ژنتیک

کمبود ویتامین ای معمولا در بین افراد یک خانواده مشاهده خواهد  شد. آگاه بودن از سابقه‌ پزشکی خانواده باعث می گردد تشخیص برخی از بیماری ‌های نادر و ارثی را راحت تر نماید. دو مورد از این بیماری‌ ها، آبتالیپو پروتئینی مادرزادی و کمبود ویتامین E جدا شده خانوادگی می باشند که به سطوح خیلی پایین ویتامین ای منتج شوند.

بیماری ‌ها

کمبود ویتامین E قادر خواهد بود از بیماری‌ هایی ناشی گردد که جذب چربی را خیلی زیاد کاهش خواهد داد. به این دلیل که بدن برای جذب این ماده‌ مغذی به چربی احتیاج دارد. برخی از این بیماری ‌ها عبارتند از:

  • پانکراتیت مزمن
  • بیماری سلیاک
  • بیماری کلستاتیک
  • فیبروز سیستیک

کمبود این ماده‌ مغذی در نوزادان نارس که دارای وزن کمتر می باشند، متداول است. دستگاه‌ گوارش شیرخواران نارس به صورت کامل تکامل نیافته است و به همین علت قادر نخواهد بود  به درستی چربی و ویتامین را جذب نماید. کمبود ویتامین ای در این شیرخواران قادر خواهد بود  به کم‌ خونی همولیتیک منتج گردد که با از بین رفتن گلبول ‌های قرمز همراه خواهد بود.

تشخیص کمبود ویتامین E

هر فردی که نشانه های کمبود ویتامین ای را مشاهده نماید، باید جهت مشخص شدن علت  بروز آن‌ ها به پزشک مراجعه نماید. تشخیص کمبود ویتامین ای طبق نشانه ها، نتیجه‌ معاینه‌ بدنی و وجود وضعیتی که امکان کمبود را افزایش دهد ، انجام خواهد شد. همچنین احتمال دارد جهت تأیید کمبود، مقدار ویتامین در خون مورد اندازه‌ گیری قرار گیرد.

با آزمایش خون، پزشک قادر خواهد بود مقدار آلفا توکوفرول خون را  مورد اندازه ‌گیری قرار دهد. اصولا مقدار نرمال این ویتامین حدود ۵/۵ تا ۱۷ میلی‌ گرم در لیتر (mg/L) می باشد. محدوده‌ نرمال احتمال دارد برای نوزادان نارس و اشخاص زیر ۱۷ سال و در آزمایشگاه‌ های مختلف، فرق داشته باشد. شخصی که مقدار ویتامین E خون او کمتر از ۴ میلی‌ گرم در لیتر می باشد، باید مکمل دریافت نماید.

مسموم شدن با ویتامین E

مصرف بیش از اندازه مکمل های محلول در چربی مثل مکمل ویتامین E امکان دارد خطرناک  واقع شود.

میزان فراوان ویتامین E احتمال دارد موجب خونریزی غیر عادی ، درد عضلات ، اسهال و استفراغ گردد. خونریزی امکان دارد ریسک سکته مغزی و مرگ زودرس را بالا ببرد.

ویتامین E بیش از اندازه همچنین قادر خواهد بود با رقیق کننده های خون مثل وارفارین و داروهای شیمی درمانی وارد تداخل گردد.

رفع کمبود ویتامین E

در صورتی که کمبود ویتامین از مصرف کم خوراکی های دارای ویتامین E ناشی گردد یا به ناکافی بودن چربی در رژیم غذایی ارتباط پیدا کند، اصلاح رژیم غذایی قادر خواهد بود به برطرف شدن آن کمک نماید. همچنین امکان دارد نیاز باشد از مکمل‌ های خوراکی دارای ویتامین ای استفاده نمایید که با مقادیر بالا تولید می گردند.

  • مکمل ویتامین E
  • قرص ویتامین E

نوزادان  نارس، مکمل ویتامین ای را به وسیله لوله ‌ای که در معده می گذارند، دریافت می نمایند. در صورت نیاز، می شود آن را به ‌صورت درون وریدی نیز تجویز نمود. اگرچه یک دوز مکمل قادر خواهد بود به اندازه‌ی کافی مقدار ویتامین E خون را بالا ببرد ، اما امکان دارد دوزهای گوناگون مورد نیاز باشد.

کودکان بزرگ ‌‎تر و بزرگسالانی که به کمبود های ناشی از مشکلات ارثی مبتلا می باشند به مکمل با دوزهای بالا احتیاج خواهند داشت. استفاده از مکمل قادر خواهد بود پیشرفت بیماری را قطع نماید. در صورتی که کمبود به هنگام تشخیص داده شود، احتمال دارد بشود با مکمل ‌درمانی از بروز نشانه های عصبی جلوگیری نمود.

مکمل‌ های این ویتامین در اشکال طبیعی موجود می باشند. تولید کنندگان این مکمل ها، فرم طبیعی مکمل را با حرف «d» و سنتتیک  آن را با حرف «dl» علامت گذاری خواهند کرد. مقدار ویتامین E به دو شکل، یعنی میلی ‌گرم و واحد بین‌ المللی (IU) بیان خواهد شد.

مطالب مشابه به این مطلب